تبلیغات
كل یوم عاشورا - اولین انتخابات و آینده لیبی

اولین انتخابات و آینده لیبی

 

نوع مطلب :بیداری اسلامی ،

نوشته شده توسط : شـــاهد

در حوزه داخلی ساختار قبیله ای و خواست آنها برای داشتن قدرت بیشتر و عدم بلوغ سیاسی در جامعه چالشی مهم برای آینده این كشور است. روند تحولات ماه های اخیر نشان می دهد كه لیبی نتوانسته است به انسجام درونی پس از قیام دست یابد و هر لحظه احتمال تجزیه و یا جنگ داخلی در آن وجود دارد. سرانجام پس از ماه ها انتخابات پارلمانی لیبی برگزار شد. اولین انتخابات پس از سرنگونی قذافی برای انتخاب 200 نماینده پارلمان با حضور 8/2 میلیون واجد شرایط و بیش از 4 هزار كاندیدا در حالی برگزار شد كه بسیاری تأكید دارند پس از برگزاری انتخابات در تونس و مصر، انتخابات مذكور می تواند آغاز تحولاتی مهم در لیبی و شمال آفریقا باشد.

در حوزه میدانی این انتخابات با توجه به حضور قابل توجه اسلامگرایان در روند انتخابات پس از پیروزی اسلامگرایان در مراكش، تونس و مصر نشان داد اسلامگرایی در شمال آفریقا به امری نهادینه مبدل شده و گفتمانی خاص بر اساس موازین اسلامی در این منطقه در حال شكل گیری است. با توجه به اینكه بیش از 50درصد جمعیت آفریقا را مسلمانان تشكیل می دهند، این روند می تواند در سایر كشورهای این قاره نیز گسترش یابد؛ امری كه هراس غرب را به همراه داشته و با هر ترفندی به دنبال مقابله با آن هستند. نمود عینی این امر را در تحركات در قبال مصر می توان مشاهده كرد كه پس از پیروزی اسلامگرایان در انتخابات ریاست جمهوری، شورای نظامی به نیابت از غرب انحلال پارلمان را اعلام داشت تا از قدرت اسلامگرایان كاسته شود.

در بعد داخلی لیبی نیز این انتخابات دارای اهمیت بسیاری است.

اولین انتخابات پس از سرنگونی قذافی در حالی برگزار شد كه فضای داخلی لیبی با چالش های بسیاری مواجه است. نبود دولت منسجم و نیز قوانین اجرایی موجب شده تا همچنان برخی از قوانین دوران قذافی در كشور اجرا شود؛ قوانینی كه تناسب چندانی با خواسته های مردمی ندارد. مجریان این طرح ها نیز بعضاً از بازماندگان دوران قذافی هستند كه به مانعی بر سر راه مطالبات مردمی مبدل شده اند.

نبود انسجام سیاسی در كشور به تشدید درگیری های قومی و برخی تجزیه طلبی ها منجر شده كه می رود تا كشور را به چندین كشور تقسیم كند.

خواسته های قبایلی، فعالیت مسلحانه حامیان قذافی، گروه های القاعده و برخی جریان های وابسته به كشورهای خارجی فضایی از ناامنی را بر كشور حاكم ساخته اند. تشكیل پارلمان گامی مهم برای مقابله با این روند است كه بر اساس وحدت ملی در قالب پارلمان و نیز تشكیل دولت سراسری می تواند زمینه سازی برای پایان دادن به این چالش ها و رسیدن به ثبات و امنیت فراگیر باشد.با تمام این تفاسیر تشكیل پارلمان و آینده لیبی با چالش های بسیاری نیز مواجه است.

در حوزه داخلی ساختار قبیله ای و خواست آنها برای داشتن قدرت بیشتر و عدم بلوغ سیاسی در جامعه چالشی مهم برای آینده این كشور است. روند تحولات ماه های اخیر نشان می دهد كه لیبی نتوانسته است به انسجام درونی پس از قیام دست یابد و هر لحظه احتمال تجزیه و یا جنگ داخلی در آن وجود دارد. نكته اساسی در چالش های آینده لیبی آنكه ساختار سیاسی و اقتصادی در دوران قذافی به گونه ای چیده شده كه جامعه چندان نقشی در آن ندارد و صرفاً طیفی خاص امور را در دست داشته اند. این امر موجب شده تا در فرایند جدید سیاسی نفوذ جریان های بازمانده از دوران قذافی گسترده تر شود.

در كنار عوامل داخلی نقش بازیگران خارجی در لیبی امری قابل توجه است. كشورهای غربی در كنار برخی كشورهای عربی و نیز تركیه و صهیونیست ها به شدت از فرآیند سیاسی لیبی در هراس هستند. ملت لیبی نشان داده كه به دنبال اجرای شریعت اسلامی در كشور است و پذیرنده دولتی مغایر با این ساختار نیست، چنانكه مواضع اردوغان نخست وزیر تركیه در سفر به لیبی كه خواستار رویكرد مردم به نظامی مانند تركیه شده بود با اعتراض گسترده مردم لیبی همراه شد. اسلام خواهی مردم لیبی مسلماً با اهداف سلطه طلبانه غرب همخوانی ندارد، به ویژه اینكه از یك سو كشورهایی مانند تونس و مصر و دولت های اسلامگرای آنها در رأس قدرت قرار گرفته اند و از سوی دیگر این كشور می تواند الگویی برای سایر كشورهای آفریقایی باشد. بر این اساس اصلی ترین چالش فراروی ساختار آینده لیبی تحركات كشورهای غربی است. این اقدامات در زمان برگزاری انتخابات در ابعاد مختلفی صورت گرفته است. ایجاد بحران های امنیتی، درگیری ها و اختلافات قبیله ای، بی اعتمادسازی مردم برای عدم حضور در انتخابات، ایجاد هراس میان مردم مبنی بر اینكه در صورت پیروزی اسلامگرایان اقدامات نظامیان مصر برای انحلال پارلمان از سوی برخی جریان های نظارتی در لیبی تكرار خواهد شد، تهدیدات رسانه ای در باب پیامدهای منفی پیروزی اسلامگرایان و ایجاد جنگ داخلی و... از جمله این اقدامات بوده است.بسیاری فتنه انگیزی های غرب را دلیل عدم برتری مطلق اسلامگرایان در این انتخابات عنوان كرده اند. با توجه به اینكه غرب برای سلطه بر منابع لیبی طرح های متعددی دارد این تحركات پس از انتخابات نیز ادامه خواهد داشت و این سناریو مطرح است كه غرب شكست دولت برآمده از نظر مردم را اجرایی سازد تا دولتی همسو و دست نشانده را ایجاد كند.

با توجه به آنچه ذكر شد هر چند كه برگزاری انتخابات پارلمانی نقطه عطفی برای لیبی پس از سرنگونی قذافی در جهت رسیدن به ثبات و امنیت پایدار است؛ اما همچنان برخی چالش های داخلی و مداخلات خارجی پیش روی این كشور قرار دارد كه عدم مقابله با آنها روندی نامطلوب را پیش روی لیبی قرار خواهد داد؛ به ویژه اینكه برخی كشورها به شدت طرح سلطه بر لیبی را پیگیری می كنند و در این راه حتی تجزیه این كشور را در دستور كار دارند. مسلماً غرب پذیرنده تكرار سرنوشت مصر و تونس در لیبی نخواهد بود و با هر حربه ای به دنبال تشكیل پارلمان و دولتی غربگرا خواهد بود هر چند كه در ظاهر ادعای اهدای دموكراسی به مردم لیبی را سر می دهد.